Staart en manen verzorging
Naast de verzorging van de vacht en hoeven is ook de staart- en manenverzorging belangrijk. Net als de vacht kun je ook de staart en manen wassen. De haren moeten geborsteld of gekamd worden maar ook de lengte moet worden bijgehouden. Dit kan op verschillende manieren.
Knippen, trekken en vlechten
De staart wordt vrijwel altijd gewoon geknipt. De manen kunnen ook geknipt worden, maar worden vaak getrokken. Dat klinkt heel eng, maar is het niet!
Voor speciale gelegenheden worden de manen en staart vaak gevlochten. Dit kan op allerlei manieren die beschreven zullen worden. Het bijhouden van de staart en manen wordt “toiletteren” genoemd.
Hoefverzorging
De hoeven zijn de voeten van het paard en moeten dus goed onderhouden worden. De hoefverzorging bestaat uit de dagelijkse verzorging en een regelmatig bezoek aan de hoefsmid.
De hoeven moeten minstens één keer per dag uitgekrabt worden. Hoe dit precies in zijn werk gaat kun je hier leren. Verder moet ook de buitenkant van de hoef schoon gehouden worden en zijn er voor extra verzorging hoefvet en hoefolie verkrijgbaar.
Bekappen en beslaan
Paarden moeten regelmatig bekapt worden omdat de hoeven niet zo veel slijten als vroeger in het wild het geval was. Als dit niet gebeurt kan het dier last krijgen van de gewrichten in het been. Ook worden paarden vaak beslagen, dan worden er hoefijzers onder de hoeven geplaatst om beschadiging te voorkomen. Het bekappen en beslaan wordt gedaan door een hoefsmid.
Vachtverzorging
Een goede vachtverzorging is erg belangrijk. De vacht zorgt er namelijk voor dat een paard het niet koud krijgt en dat de huid niet nat wordt. Er zijn verschillende middelen om paarden en pony’s schoon te maken, van borstels tot glans-spray.
Borstelen
Elke paardenliefhebber heeft het waarschijnlijk al honderden keren gedaan: een paard poetsen of borstelen. Maar hoe doe je dit het beste? Welke borstels gebruik je waarvoor? De rosborstel bijvoorbeeld is niet geschikt voor de manen en met een manenkam moet je niet proberen de benen van je dier schoon te maken.
Wassen
Naast de dagelijkse verzorging kun je je paard ook af en toe wassen met water en shampoo. Er bestaat speciale paardenshampoo maar gewone babyshampoo is ook goed.
Transport
Natuurlijk moet je je paard kunnen vervoeren als je een keer naar het strand wil, gaat verhuizen of op concours gaat. Er zijn twee verschillende vervoersmiddelen verkrijgbaar voor de transport van paarden: de trailer en de paardenvrachtwagen.
Trailer
Een trailer is net een aanhangwagen. Hij wordt vastgekoppeld achter de auto en rijden maar! Maar waar moet je op letten bij een trailer? Hoe krijg je een paard de trailer in? Welke merken bestaan er?
Paardenvrachtwagen
De paardenvrachtwagen is handig als je meerdere paarden tegelijk wilt vervoeren. Er zijn genoeg trailers waar twee paarden in kunnen, maar als je drie of vier paarden mee wilt nemen heb je toch echt wat meer ruimte nodig.
Huisvesting
De huisvesting van een paard bestaat meestal uit een stal én een wei. Paarden kunnen echter in principe altijd buiten staan, maar dan wel onder een aantal voorwaarden:
- de wei moet groot genoeg zijn
- er moet een schuilstal o.i.d. zijn
- er kan niet zo hard getraind worden
Omdat deze voorwaarden vaak negatieve gevolgen hebben voor de ruiter worden de meeste paarden in een stal gehouden. Stallen moeten, net als weides, voldoen aan bepaalde eisen. Zo is het belangrijk dat de stal minstens 3x3x3 meter is en er voldoende frisse lucht naar binnen kan. Natuurlijk moeten ook paarden die binnen staan voldoende beweging krijgen, dus moet er altijd nog een wei in de buurt zijn.
De bodem van een stal wordt meestal met stro bedekt, maar er zijn ook genoeg andere mogelijkheden. Zo bestaan er bijvoorbeeld ook houtkrullen en vlas.
Voeding
De voeding van je paard, hartstikke belangrijk natuurlijk! Paarden eten van alles en er is dus ook van alles verkrijgbaar. Over de voeding moet goed nagedacht worden, je wilt immers niet dat je er een ziek dier aan overhoudt.
Het is belangrijk dat een paard genoeg eten krijgt, maar er moet zeker ook niet te veel gegeven worden! Een sportpaard dat elke dag hard traint heeft veel meer energie (en dus voeding) nodig dan een miniatuurpaardje dat de hele dag op stal staat.
Veevoeder kan worden verdeeld in twee groepen: krachtvoer en ruwvoer. Krachtvoer beschikt over een veel hogere voedingswaarde dan ruwvoer en zorgt dus voor extra energie. Voorbeelden zijn biks (gewone brokken) en granen zoals haver. Onder ruwvoer vallen dingen als gras, hooi en stro.
Accessoires
Naast de gewone uitrusting zijn er ook allerlei accessoires verkrijgbaar. Er bestaan hulpmiddelen voor tijdens het rijden en er zijn ook spullen voor extra veiligheid.
Extra veiligheid
Voor extra veiligheid zijn er handschoenen verkrijgbaar zodat de ruiter minder last heeft van blaren. Ook bestaan er bodyprotectors, die vooral vaak worden gebruikt tijdens het springen omdat de kans om te vallen dan groter wordt. Het beschermt de ruggengraat en ribben en de organen die daaronder liggen.
Hulpmiddelen
Om de ruiter te helpen sneller iets gedaan te krijgen van een paard zijn er allerlei hulpmiddelen op de markt. De zweep is populair om een paard meer door te laten lopen en voor nog meer effect worden ook sporen gebruikt.
Basis uitrusting
De basisuitrusting van de ruiter bestaat uit een veiligheidshelm of cap, een paardrijbroek en rijlaarzen. Voor wedstrijden bestaat een speciale basisuitrusting van een witte rijbroek met onder andere een wedstrijdjasje.
Paardrijden is een gevaarlijke sport. Daarom is het belangrijk dat je jezelf goed beschermt. Voor je hoofd bestaan er verschillende soorten veiligheidshelmen, die caps worden genoemd. Vaak is het dragen hiervan verplicht op maneges en tijdens wedstrijden.
Naast de cap zijn rijlaarzen een bekend kenmerk van het paardrijden. Ze worden gemaakt van leer of kunststof. Naast de traditionele rijlaarzen worden er ook vaak jodphurs, korte paardrijlaarsjes, gedragen. Voor goede bescherming van de benen worden hier vrijwel altijd chaps (soort schachten van een laars) over de paardrijbroek bij gedragen. De strakke broek is ontworpen om goed te kunnen bewegen tijdens het rijden.
Overige disciplines
Naast de bekende disciplines dressuur, springen, mennen en westernrijden zijn er ook nog andere disciplines.
Er zijn veel variaties op dressuur, springen en mennen. Bij de drafsport bijvoorbeeld wordt er geracet met een paard voor een sulky, gebaseerd op mennen dus. Bij de eventing moeten er drie wedstrijden gereden worden: dressuur, een terreinproef en een springconcours. Bij het carrouselrijden gaat het om een soort dressuurproef die met meerdere paarden en ruiters tegelijk wordt uitgevoerd.
Er bestaan echter ook compleet andere dingen. Voltige (gymnastiek op een paard), horseball (een balsport speciaal voor paarden) en endurance (lange afstand rijden) zijn hier voorbeelden van. Deze takken van de paardensport worden steeds populairder, hoewel ze nog steeds niets zo veel worden gedaan als dressuur en springen.
Western
Bij western wordt er met loshangende teugels gereden. Het is een Amerikaanse rijstijl, afkomstig van de cowboys, waarbij gebruik wordt gemaakt van speciaal tuig. De teugels worden maar met één hand vastgehouden en het vertrouwen tussen paard en ruiter is extreem belangrijk. Er wordt niet in strakke, nette paardrijbroeken gereden maar in losse (vaak cowboy-) kleding. Voor de stoerdere types dus!
In principe kan elk paard leren westernrijden, maar vooral de rassen Paint, Quarterhorse en Appaloosa worden gebruikt, in het bijzonder tijdens wedstrijden. Er bestaan vier wedstrijdvarianten:
- Keuringen, er bestaan speciale westernkeuringen voor bepaalde rassen
- Dressuur, te verdelen in verschillende onderdelen waarvan reining een bekende is
- Snelheidsspelen, zoals barrelracing die gebaseerd zijn op de snelheid en wendbaarheid van het paard
- Werkend element, hier gaat het om het werken met een paard en vee
