Synchroonzwemmen

12 december 2017

Ballet in het water: synchroonzwemmen. Synchroonzwemmen is een vorm van schoonzwemmen die zich focust op het uitvoeren van bepaalde oefeningen en figuren in het water. Synchroonzwemmen wordt ook wel vergeleken met ballet in het water.

Geschiedenis

Synchroonzwemmen begon ergens aan het eind van de 19e eeuw, maar niet in de vorm zoals wij nu kennen. In die tijd heette de sport ook nog niet synchroonzwemmen maar waterballet. In de 19e eeuw werden veel zwemclubs opgericht en vaak hielden sommige leden van die clubs zich bezig met het uitvoeren van sierlijke bewegingen in het water. De sport werd eerst alleen uitgevoerd door mannen, maar nadat het meer geaccepteerd werd voor vrouwen om te sporten, werd het waterballet al snel alleen voor vrouwen. Deze sport past namelijk veel meer bij de lichamelijk gesteldheid van een vrouw dan van een man.

Van waterballet transformeerde de sport naar figuurzwemmen, het belangrijkste verschil tussen deze twee vormen is dat figuurzwemmen op muziek werd uitgevoerd. Het synchroonzwemmen zoals wij nu kennen werd voor het eerst uitgevoerd bij de Wereld Tentoonstelling in Chicago van 1934. Daar werd een zwemshow gepresenteerd die voor het eerst werd aangeduid met ‘synchronized swimming’ (= synchroonzwemmen).

Het was dankzij die show dat synchroonzwemmen bekend werd bij het grote publiek. Echt populair werd de sport nadat een zwemster die ook actrice was, synchroonzwemmen uitvoerde in bepaalde populaire films en tv-shows in de jaren 50 en 60.

Kampioenschappen

In 1952 werd het synchroonzwemmen voor het eerst geïntroduceerd bij de Olympische spelen, het publiek kon daar dus kennis maken met de sport maar het was nog geen officiële Olympische sport. Vanaf 1965 vonden in veel landen nationale kampioenschappen plaats. In 1973 werd het eerste internationale kampioenschap gehouden en een jaar later, in 1974, volgde het eerste Europese kampioenschap.

Olympische Spelen

Tijdens de Olympische Spelen van 1984 in Los Angeles deed synchroonzwemmen voor het eerst mee als officiële Olympische sport. Sindsdien doet de sport altijd mee aan de Olympische Spelen, al soms wel in verschillende vormen. Van 1984 tot 1992 bestond de sport namelijk uit twee categorieën, solo synchroonzwemmen en in een duet (=tweetal).

In 1996 werden deze twee disciplines afgeschaft en werd het team synchroonzwemmen (= met meer dan 2 personen) in werking gesteld. Vanaf de Olympische Spelen van 2000 zijn er weer twee disciplines. Namelijk synchroonzwemmen in een duet en in een team.

Technieken

Techniek is extreem belangrijk in het synchroonzwemmen. Er zijn een aantal basistechnieken die nodig zijn om het synchroonzwemmen uit te kunnen voeren.

Wrikken

Wrikken is een beweging waarmee je met polsbewegingen water wegduwt. Hiermee kan je jezelf ondersteunen en jezelf drijvende houden. In synchroonzwemmen is dit zeer belangrijk omdat je dan je benen vrij hebt om allerlei figuren te maken en oefeningen uit voeren.

Watertrappen

In het synchroonzwemmen gebruik je een speciale vorm van watertrappelen. Het wordt gekenmerkt door een zittende positie die je in moet nemen in het water. Je gaat zitten in het water en dan ga je met twee benen trappelen in cirkels. Deze techniek wordt uitgevoerd opdat je armen en handen vrij zijn om figuren te maken en oefeningen uit te voeren.

Liften

Liften zijn posities waarbij je wordt afgezet waardoor je tijdelijk hoger uit het water komt. Deze worden uitgevoerd door middel van watertrappen. Teamleden watertrappelen om een teamlid omhoog te krijgen, in een lift. Ook in een duet kan dit gedaan worden, één persoon watertrappelt dan om de andere omhoog te krijgen.

Figuren

Er zijn honderden figuren die je kan uitvoeren tijdens het synchroonzwemmen. De meeste vinden plaats terwijl de uitvoerster onderwater is. Er is veel variatie in de verschillende figuren, en in de vrije oefening kan je zelf figuren bedenken en uitvoeren.

Oefening

Een oefening in het synchroonzwemmen bestaat uit het uitvoeren van verschillende figuren achter elkaar. Het uitvoeren van een oefening is fysiek gezien erg zwaar, niet alleen moet je zwemslagen goed beheersen, maar ook je gevoel voor ritme, techniek en elegantie moet uitstekend zijn. Op muziek worden de figuren uitgevoerd, allemaal synchroon met de andere teamleden. Tijdens de oefening mogen de zwemster niet de bodem van het zwembad als steun gebruiken. Na de oefening worden de zwemsters beoordeeld op verschillende punten:

  • techniek
  • patronen in figuren
  • expressie
  • synchronisatie

Technische en vrije oefening

In een technische oefening ligt het vast welke figuren uigevoerd moeten worden, in een vrije oefening mag de oefening zelf samengesteld worden. Bij de vrije oefening wordt er natuurlijk ook beoordeeld op originaliteit en samenhang van de oefening.

Punten toekenning

De punten worden dus toegekend op beoordeling van de bovengenoemde onderdelen. In totaal kunnen er 100 punten verdient worden, 50% daarvan zijn punten voor de technische uitvoering en de andere 50% voor de artistieke uitvoering.

Materialen

Tijdens het uitvoeren van de oefening zijn de zwemsters vaak kleurrijk en feestelijk uitgedost. Ook wordt er bijna altijd waterbestendige make-up gedragen. De zwemsters worden niet beoordeeld op hun outfit, maar het valt wel onder de punten van artistieke uitvoering. De meeste zwemsters hebben een neusclip op tijdens het synchroonzwemmen. Dit is om te voorkomen dat water in de neus komt tijdens de oefening. Het dragen van een zwembril is verboden tijdens de wedstrijden.

Publiek

Synchroonzwemmen is in sommige landen populairder dan in andere. Japan, China en de VS behoren tot de toplanden in het synchroonzwemmen. Een van de grootste populariteitsfactor is het showelement. Voor het publiek is het namelijk erg leuk om naar synchroonzwemmen te kijken, vanwege de muziek, outfits en prachtige uitvoeringen.